Folik asit metabolizma için çok önemli olan ve vücutta sağlıklı yeni hücreler yapmak için kullanılan B vitaminlerinden biridir. Yeterli folik asit almak özellikle gebelik ve gelişim sırasında önemlidir.
Folik asit kadınlar için neden bu kadar önemli ?
Doğurganlık çağındaki tüm kadınlar (adet gören kadınlar) önerilen miktarda folik asit almalıdır. Eğer hamile kalmayı planlamıyorsanız bile vücudunuzun her gün yeni hücreleri yapmak için folik asit ihtiyacı vardır. En önemlisi yeterli folik asit almak bebeğinizi nöral tüp defekti hastalığından korur ve olma riskini düşürür. Ülkemizde ve dünyada en sık rastlanan doğumsal anomali nöral tüp defektidir. Nöral tüp defekti (NTD) beyin omurga veya omuriliğin doğumsal kusurlarıdır. Bebeğin vücudunun bir veya daha fazla bölümünün şeklini veya işlevini değiştirirler ve bir bebek için ciddi yaşam boyu sorunlara neden olabilir.
Folik asit ile folat arasındaki fark nedir?
Folik asit ve folat B9 vitaminin farklı formlarıdır. Folik asit vitamin takviyelerin de kullanılan ve bazı gıdalara eklenmiş B9 vitamininin el yapımı kimyasal türüdür. Folat ise yeşil yapraklı sebzeler narenciye fasulye bezelye ve fındıkta bulunan B9 vitamininin doğal türüdür. Folik asit ve folat arasındaki en büyük fark vücudun folik asidi folattan daha kolay kullanmasıdır.. Folik asit vücut tarafından daha verimli kullanıldığından folik asit ilk aşamada kullanılır.
Vücuduma ne kadar folik asit lazım ?
Folik asit mikrogram (mcg) cinsinden ölçülür. Dünya sağlık örgütü doğurganlık çağındaki kadınlar için tavsiye edilen günlük kullanıımı 400 mikrogram olarak belirlemiştir. Folik asit bireylerin diyet yeterli olduğundan emin olmak için folik asitten zengin bir çok gıda diyetine eklenebilir.
Gebelikte Folik Asit Gereksinimi
Gebelikte folat gereksinmesinin artış nedeni hem fetüs hem de gebe kadınlarda doku sentezi vd. fizyolojik değişiklikler olarak bilinmektedir (Greenberg ve ark. 2011). Artan folat gereksinmesinin tek başına diyet ile karşılanması mümkün olmadığından gebelerde folik asit desteği tüm dünyada önerilmektedir (Wang ve ark. 2016; Yan ve ark. 2017). Gebelik boyunca mümkünse öncesinde NTD anemi vd. sağlık sorunlarını önlemek amacı ile DSÖ her kadına 400 mcg/gün veya haftada bir sefer 2800 mcg folik asit desteği ve folik asitten zengin besin tüketimini önermektedir (WHO 2012a ve 2012b). Önceki gebeliklerinde NTD sorunu ile karşı karşıya kalmış olan kadınlarda sonraki gebeliklerde bu riski azaltmak adına ilaç dozu olarak nitelendirilen 4-5 mg/gün folik asit desteği öneriler arasında yer almaktadır (Czeizel ve ark. 2013). Planlı bir gebelik ile gebelik öncesinde folik asit desteğine başlanması (400 mcg/gün) ve birinci trimester boyunca mutlaka kullanılmaya devam edilmesi gerekmektedir (EFSA 2014). Gebeliğin 2.5-3.5 ay öncesinde desteğe başlanmasının gerektiği bilinmektedir. Folat yetersizliğinde erkeklerde de sperm sayısında azalma ve kalitesinin düşük olduğu bildirilmiştir (Steegers-Theunissen ve ark. 2013). (1)