Diş apsesi, dişlerin içinde, diş etlerinde veya dişleri yerinde tutan kemikte(diş kökünde) bakteriyel enfeksiyon sonucu oluşan irin kesesidir. Periapikal apse, diş kökü ucunda oluşurken, periodontal apse ise diş etlerinde oluşur. Diş ya da diş etinde şiddetli ağrı, kızarıklık, şişlik, çiğneme esnasında ağrı, ağız açmada zorluk, yüksek ateş, kötü tat ve koku gibi şikayetler diş apsesinin belirtileridir. Diş apsesini patlatmanın ağrıyı azaltacağı düşünülsede yeni bakteri oluşumu nedeniyle iltihabın yayılma veya çoğalma riskini artırır.
Apse, vücutta ağız, diş, koltuk altı gibi cilt bölgeleri gibi dokularda dahil olmak üzere vücutta ortaya çıkan, genellikle bakteriyel enfeksiyon kaynaklı olan pembe veya koyu kırmızı görünümdekiirin keseleridir. Vücudun iyileşmek için enfeksiyonu atmaya çalışmasının bir yoludur. Apselerdeki irinler ölü doku, beyaz kan hücreleri ve bakterilerden oluşur. Apseler vücudun hemen hemen her yerinde ortaya çıkabilmekle birlikte daha çok cilt, cilt altı ve dişlerde görülür. Ciltte ortaya çıkan apseler pembe veya kırmızı renkli, şişkin ve ağrılı olurlar.
Diş apsesi diş dokularının içinde, çevresinde ya da dişi tutan kemikte görülen, bakteri kaynaklı yerel iltihaptır. İltihap bölgesinde cerahat (irin) birikmesi şeklinde kendini gösterir. Diş apsesi, farklı nedenlerle dişe yakın farklı bölgelerde oluşabilmektedir. Dişin ucundaki apse periapikal apse olarak adlandırılır. Diş etinde oluşan apse ise periodontal apse olarak adlandırılır.
Bakterinin çeşitli sebeplerle diş ve diş çevresi dokulara girmesi sonucu apse gelişir. Diş çürükleri, dişlerde kırıklar, sürmemiş dişler, dişeti hastalıkları bu sebeplerden bazılarıdır.
Diş apsesi oluşumunu artıracak risk faktörleri de bulunmaktadır.
Diş apsesi belirtileri genel olarak şu şekilde sıralanabilir;
Diş doktoru muayenesi ve radyolojik muayene ile diş apsesi teşhis edilebilir. Diş doktoru muayenesi son derece önemlidir. Diş apsesine benzer belirtiler gösterebilecek başka rahatsızlıklar da mevcut olduğu için muayenede bunların belirlenmesi gerekir.
Diş apsesi teşhisinde genellikle röntgen görüntülemesi kullanılabilir. Enfeksiyonun boyunda diğer bölgelere yayıldığı durumlarda Bilgisayarlı Tomografi (BT) görüntülemesinden de faydalanılabilir.
Diş doktoru bölgedeki iltihabı uzaklaştırır ve apseye neden olan durumu tedavi eder. Bu tedaviler arasında apsenin boşaltılması, kanal tedavisi, diş çekimi ve diş eti tedavisi yer almaktadır. İşlemler lokal anestezi ile yapılır ve kişi ağrı duymaz.
Eğer apse doktor tarafından tedavi edilmezse baş-boyun bölgesindeki diğer alanlara yayılabilir. Hastanın nefes almasını engelleyecek bir şişlik hayati tehlike arz eder. Septisemi denen enfeksiyonun kan dolaşımına katılarak tüm vücuda yayılması durumu da ölümcüldür.
Apsenin patlaması cerahatin (irin) akarak hastanın rahatlaması açısından olumlu olabilir. Ancak enfeksiyonun geçtiği anlamına gelmez. Mutlaka bir hekim tarafından değerlendirilmelidir.
Apseyi asla patlatmayın. İltihabı boşaltmanın ağrıyı azaltacağı düşünülse de ortama yeni bakteri ekleme riski çok yüksektir. Bu da iltihabı daha da artırabilir.
Diş apsesi kendi kendine geçmez. İltihabın dışarı akması durumunda ağrı ve şişlik azalır ve kişi iyileştiğini düşünebilir. Ancak bir diş hekimi tarafından müdahale edilmedikçe apse tekrarlayacaktır.
Antibiyotik kullanımını takiben iltihaba sebep olan diş çekilir.
Apsenin geliştiği bölgeye lokal anestezi verilir. Ağrının giderilmesini takiben iltihaplı bölge steril şartlar altında temizlenir.
Diş apsesi tedavi edilmeden geçmez. Apse patlarsa, ağrı azalabilir. Ağrının azalması sorunun ortadan kalktığı anlamına gelmemektedir.
Diş apsesi tedavi edilmezse enfeksiyon çene ve boyun bölgesine yayılabilir. Hatta tedavi edilmeyen diş apsesi vücuda yayılarak hayatı tehdit eden bir enfeksiyon olan sepsis gelişmesine yol açabilmektedir.
Zayıf bir bağışıklık sistemine sahip kişilerde tedavi edilmeyen diş apsesi enfeksiyonun yayılma riskini artırmaktadır.
Diş apsesi muhakkak doktor tarafından tedavi edilmelidir. Ancak doktora gidene kadar yaşanan şikayetleri azaltmak için evde uygulanabilecek basit yöntemler bulunmaktadır.
Sağlık Destek Sitesi tarafından hazırlanmıştır.
Güncelleme Tarihi : 6 Aralık 2024
Yayınlanma Tarihi: 2 Aralık 2022
Sağlık Destek Sitesi
Sağlık kütüphanesi içeriklerimiz yalnızca bilgilendirme amaçlı ve kayıt tarihindeki bilimsel verilerle hazırlanmıştır. Sağlığınızla ilgili tüm sorularınız, endişeleriniz, teşhis veya tedavi için mutlaka doktorunuza veya sağlık kuruluşuna başvurunuz.