Bu yazımızda tetkik sonucunu gördüğünde trombosit düşüklüğü kadar hastalarımıza panik yaptıran başka bir durumu; lökosit düşüklüğünü ve nedenlerini açıklamaya çalışacağız. Lökosit düşüklüğünde hastalarımızın ilk aklına gelen aynı trombosit düşüklüğünde olduğu gibi lösemidir. Hâlbuki WBC; beyaz küreler ya da savaşçı hücreler olarak bilinen lökositlerin düşüklüğü yalnızca lösemide olmaz.
Tam kan sayımında üç hücre grubu değerlendirilir. Bu hücreler alyuvarlar (eritrositler= kırmızı küreler); pıhtılaşma hücreleri (trombositler=kan pulcukları) ve akyuvarlar (lökositler=savaşçı hücreler) olarak bilinirler.
Kan damarları içinde dolaşan beyaz küre sayısı mm3’de 4.000-10.000 hücredir. Bu değer 4.000 altına düştüğünde lökopeniden bahsedilir. Yine aynı trombosit düşüklüğü gibi bir laboratuvar bulgusudur. Bir hastalık değildir. Bu laboratuvar bulgusuna yol açan hastalığın araştırılması gerekir.
Hastaların çoğunun tam kan sayımı tetkikinde gördüğü WBC değeri düşüklüğü lökopeniyi gösterir. Şu durum ve hastalıklarda lökopeni oluşmaktadır:
Nezle; grip dahil virüslerin yol açtığı hastalıklar
Doğuştan kemik iliği yapımının bozuk olduğu hastalıklar
Kemik iliğini işgal eden kanserler
Tıp dilinde “otoimmün” olarak ifade ettiğimiz; vücudun bağışıklık sisteminin bu hücreleri ve kemik iliğini harap ettiği durumlar
Şiddetli ve bakterilerin yol açtığı infeksiyonlar
İlaçlar (Hemen her ilaç beyaz küreleri düşürebilir).
Vücutta “infeksiyon dışı iltihap” yapan durumlar
Kemik iliği yetmezlikleri (Aplastik anemi; myelodisplastik sendrom)
Kemoterapiler
AIDS hastalığına yol açan HIV virüsü
İleri derecede dalak büyüklüğü
Lösemiler
Romatizmal hastalıklar (Lupus; Romatoid artrit gibi)
Beslenme bozuklukları
Vitamin eksiklikleri
Radyasyon tedavisi
Verem (Tüberküloz)
Tam kan sayımında WBC değeri düşük olan bir hastanın öncelikle panik yapmaması; bu laboratuvar değerinin lösemi dışında birçok hastalığın bulgusu olabileceğini bilmesi ve ilgili hekim ya da hekimlerle işbirliği yaparak tüm bu hastalıklar açısından değerlendirilmesi gerekmektedir.