Obezite; vücuda besinler ile alınan enerjinin; harcanan enerjiden fazla olmasından kaynaklanan ve vücut yağ kitlesinin; yağsız vücut kitlesine oranla artması ile karakterize olan kronik bir hastalıktır. Diğer bir deyişle vücutta aşırı miktarda yağ toplanmasıdır.
• Obezite bir hastalık mıdır ?
Ölümcül bir hastalıktır ve günümüzde önlenebilir ölüm nedenleri arasında sigaradan sonra 2. sıradadır. Yapılan çalışmalar obezitenin fazlalığı oranında hastalarda kalp ve damar hastalıkları; şeker; tansiyon hastalığı; gut; kemik eklem hastalıkları; akciğer hastalıkları; varis ve kan pıhtılaşma bozuklukları ve kanser gibi pek çok hastalıkların görülme sıklığının arttığını göstermiştir. Obez hastaların beklenen hayat süreleri normal kilolu kişilere göre 5-15 yıl daha azdır.
• Obezitenin sebepleri nelerdir?
Öncelikle yanlış beslenme. Özellikle çocukluk çağında anne ve babaların çocuk doyduğunda zorlamaması ve zararlı gıdalarda olabildiğince çocukları uzak tutması çok önemli. Gençlerde ve çocuklarda fast-food türü gıdalarla beslenme obezitenin en önemli sebepleri arasında. Tabiî ki televizyon ve bilgisayar başında fazla vakit geçiren; egzersiz yapmayan; ulaşım için yürüyüş yerine sürekli taşıt tercih eden bir toplumda obezite sıklığının artması kaçınılamaz.
• Türk halkının yüzde kaçı fazla kilolu?
Türkiye’de yaklaşık olarak nüfusun %70’i fazla kilolu (VKİ 25-30 arası olan insanlar). Nüfusun yaklaşık %30’u ise obez (VKİ 30’un üzerinde). Yani yaklaşık 20 milyon insanımız obeziteye maruz kalmış durumda. Nüfusun yaklaşık %3-4’ü ise morbid obeziteye sahip yani VKİ’leri 40’ın üzerinde ve hayati tehlike taşıyan düzeyde obeziteye sahip.
• Obezite açısından Türkiye de ne gibi önlemler alınıyor?
Günümüzde obezite sadece erişkinlerde değil; çocukluk çağından itibaren başlayan bir problem olduğu için Milli Eğitim Bakanlığı okul kantinlerinde fast-food satılmasını yasakladı. Sağlık Bakanlığının da obezite merkezleri açmak için projeleri devam etmekte. Obezite önlenebilir bir hastalık olduğu için ve Türkiye’de de Amerika dakine benzer oranlarda obez hastamız olduğu için; hastalık oluşmadan önleyebilmek adına halkın bu konuda bilinçlendirilmesi ve doğru beslenme ve egzersizin önemini daha çok vurgulanmasıdır.
• Obezitenin tedavisi için neler yapılabilir?
1. Obezitesi olan hastanın bir doktora başvurması ve tedavisinin düzenlenmesi gerekir.
2. Kişiye özel bir diyet ve egzersiz düzenlenmesi yapılmalı.
3. Kişinin diyete uyumunu artırmak;acıkma ve atıştırma hissini azaltmak; tokluk hissi oluşturmak tedaviler de önerilebilinir.
•Tıpta obezitenin derecesi hangi yöntemle belirleniyor?
Vücut kitle indeksi(VKİ) vücut ağırlığı değerlendirme ölçüsüdür.
Vücut kitle indeksi(VKİ) vücut ağırlığının boy uzunluğunun karesine bölünmesiyle hesaplanır.
Ağırlık(kg) / boy(m2)
VKİ 18-24.9 Normal
VKİ 25-29.9 Fazla kilolu
VKİ 30 –34.9 Hafif obez /class I
VKİ 35-39.9 Şiddetli obez / class II
VKİ 40-49.9 Morbid obez / class III
Obezite hangi hastalıklara sebep olabilir?
Tip2 şeker hastalığı; kalp damar rahatsızlıkları; tansiyon yüksekliği; kolesterol yüksekliği; reflü; uyku apnesi; karaciğer yağlanması; polikistik over hastalığı; seksüel problemler ve psikolojik olarak ise depresyon; özgüven eksikliği ve düşük benlik saygısı gibi bir çok hastalığa neden olabilmektedir