Obezite yani şişmanlık son yıllarda giderek artan çağımızın en önemli sağlık problemlerinin başında gelmektedir. Obezite; şeker kalp hastalıkları hipertansiyon inme kanser kas ve eklem hastalıkları gibi yaşam kalitesini bozan ve hatta kimi zaman geri dönüşümsüz metabolik değişimlere yol açan sorunlara neden olmaktadır.
Beden Kütle İndeksi bireylerin boylarına göre olması gereken vücut ağırlığının değerlendirilmesinde ve izlenmesinde en yaygın olarak kullanılan kriterdir. BKİ kişinin vücut ağırlığının boy uzunluğunun karesine (kg/m2) bölünmesiyle elde edilen bir değerdir. Obezitenin değerlendirmesinde kullanılan BKİ değerini Dünya Sağlık Örgütü referans kriterlerine göre 18 5-24 9 arası değerler “normal” olarak kabul edilmektedir.
Beden kütle indeksi olması gereken vücut ağırlığının belirlenmesinde oldukça basit kolay bir yöntem olmakla birlikte vücut ağırlığının sağlıklı kas dokusu ya da sağlık için tehlikeli olan yağ dokusundan mı oluştuğuna dikkat etmediği için bireysel beslenme durumunu değerlendirirken mutlaka vücut tipine kas yağ dokusu gibi vücut bileşimine de dikkat edilmelidir. Yetişkin bir erkeğin vücut yağ oranı %12-18'i ve kadınların ise %20-28 olması beklenir. Vücut yağ oranının erkeklerde %25; kadınlarda ise %30'un üzerine çıkması obezite ile ilişkilendirilmektedir.
BKİ değerlerinin DSÖ'ne göre sınıflandırılması aşağıdaki tabloda verilmektedir. Yaş ilerledikçe iedal BKİ değeri yükselmektedir. Normal aralıkta olmayan bireyler ile normal aralıkta olupta özellikle bel çevresi geniş olan bireylerin beslenme durumunun değerlendirilebilmesi için mutlaka bir beslenme uzmanından yardım alması önerilir.
Obezitenin sınıflandırılması |
Referans aralık |
Zayıflık |
<18.5 |
Aşırı düzeyde zayıflık |
<16.0 |
Orta düzeyde zayıflık |
16.0-16.99 |
Hafif düzeyde zayıflık |
17.0-18.49 |
Normal |
18.5-24.99 |
Hafif şişman / fazla kilolu |
≥25.0 |
Obez / Şişman |
≥30.0 |
1. Dereceden obez |
30.0- 34.99 |
2. Dereceden obez |
35.0- 39.99 |
3. Dereceden obez |
≥40.0 |